Xe xanh: Động lực thúc đẩy thị trường ô tô Việt “chuyển hoá về chất” năm 2026

Tác động từ chính sách

Thị trường năm 2026 sẽ là thời điểm các cam kết Net Zero và các hiệp định thương mại thế hệ mới được thực thi mạnh mẽ hơn nhiều.

Đầu tiên phải kể đến là ưu đãi lệ phí trước bạ cho cho xe thuần điện được duy trì mức phí 0% tiếp tục là đòn bẩy tâm lý quan trọng, giúp chi phí lăn bánh của xe xanh thấp hơn hẳn xe động cơ đốt trong (ICE). Lợi thế này giúp người tiêu dùng có thể tiết kiệm được số tiền không nhỏ.

Tiếp đến là kể từ ngày 01/01/2026, chính sách giảm 30% thuế Tiêu thụ đặc biệt cho dòng xe Hybrid (đưa mức thuế về chỉ bằng 70% so với xe xăng cùng loại) đã thu hẹp khoảng cách giá vốn là rào cản lớn nhất bấy lâu nay với xe Hybrid.

Trong thế “kiềng ba chân” chính sách, lộ trình cắt giảm thuế quan theo EVFTA và UKVFTA đối với ô tô từ châu Âu đã bước sang năm thứ 7, đẩy mức thuế nhập khẩu xuống còn khoảng 24-29%, tạo lợi thế cho các mẫu xe xanh từ các nước từ EU và Anh tiếp cận người dùng Việt với mức giá bước vào giai đoạn cực kỳ cạnh tranh.

Sự trỗi dậy mạnh mẽ của xe xanh tại Việt Nam năm 2025 được cho đang trên đà “leo đỉnh” khi đầu tàu VinFast mới đây công bố đã bàn giao 27.649 xe ô tô điện đến tay khách hàng chỉ trong tháng 12/2025. Đây là tháng 15 liên tiếp VinFast với toàn dải sản phẩm đều là BEV dẫn đầu thị trường về lượng xe tiêu thụ.

Tổng kết cả năm 2025, VinFast đã bán ra tổng cộng 175.099 xe tại thị trường Việt Nam. Đây là con số kỷ lục về số lượng ô tô của một thương hiệu bán ra thị trường Việt Nam từ trước đến nay và vấn đề là nói doanh số này cao hơn gấp đôi so với Toyota 74.206 chiếc.

Ở nhóm xe hybrid tại Việt Nam, kết thúc năm 2025 ghi nhận đà tăng trưởng nổi bật khi tổng doanh số toàn phân khúc vượt 15.000 xe, tăng mạnh so với mức gần 10.000 xe của năm 2024. Tuy nhiên, đây mới là con số ước đạt vì bức tranh chung vẫn còn nhiều hãng như Hyundai, Lexus, Volvo hay các thương hiệu mới như BYD, Omoda & Jaecoo không công bố số liệu công khai.

Cuộc đua xe nội địa và xe nhập

Có thể nói năm 2025 là năm của xe điện khi VinFast “càn quét” mọi phân khúc khi lượng xe VinFast bán ra trong năm 2025 tương đương tổng doanh số cộng lại của 3 thương hiệu nước ngoài là Toyota (71.954 xe), Hyundai (53.229 xe) và Ford (50.450 xe). Đây là điều chưa từng xảy ra trong nhiều thập kỷ qua của ngành công nghiệp ô tô Việt Nam.

Nhiều dòng xe trong dải sản phẩm của thương hiệu Việt cũng dẫn đầu các phân khúc như: VF 3 (44.585 xe), VF 5 (43.913 xe), VF 6 (23.291 xe) hay Limo Green (27.127 xe), cho thấy độ phủ ấn tượng trong cùng một thời điểm.

Trước sự trỗi dậy của VinFast, các thương hiệu khác như Nhật, Hàn và Trung Quốc cũng không chịu đứng ngoài cuộc đua xanh hoá. Để đẩy mạnh chiến lược điện hóa, liên doanh Nhật sẽ đầu tư nhà máy lắp ráp xe hybrid trị giá 360 triệu USD tại nhà máy ở Phú Thọ. Tại Việt Nam, Toyota là hãng theo đuổi định hướng xe hybrid loại tự sạc (HEV) quyết liệt nhất.

Honda Việt Nam cũng chính thức thông báo sẽ tiến hành lắp ráp mẫu xe CR-V e:HEV tại nhà máy Phú Thọ từ đầu năm 2026. Đây là lần đầu tiên dòng xe Hybrid tiên tiến này được lắp ráp tại Việt Nam, đánh dấu bước tiến quan trọng trong chiến lược phát triển bền vững của Honda tại thị trường nội địa. Từ năm 2023 đến nay, HVN liên tục giới thiệu các mẫu xe Hybrid ở nhiều phân khúc như CR-V e:HEV RS, Civic e:HEV RS và HR-V e:HEV RS.

Trong khi đó, có thể thấy nếu như ở nhóm HEV, xe Nhật dẫn đầu thì ở mảng PHEV, sân chơi dường như đang được “chiếm sóng” bởi xe Trung Quốc. Điểm chung của các mẫu xe PHEV của Trung Quốc này thường có phạm vi chạy thuần điện ấn tượng (có mẫu lên tới 200km), tạo ra lợi thế cạnh tranh về công nghệ và giá bán tại thị trường Việt.

Dựa trên tình hình thị trường thực tế PHEV tại thị trường Việt, các thương hiệu Trung Quốc đang thực hiện một cuộc chạy đua khi không đầu tư mạnh tay vào hệ thống trạm sạc như xe điện. Thay vào đó, PHEV giúp giải quyết được những vấn đề mà cả xe xăng và xe thuần điện đang gặp phải đó là tính linh hoạt cao. Xe PHEV có thể di chuyển quãng đường ngắn bằng chế độ thuần điện (EV), giúp tiết kiệm xăng tối đa và không phát thải như xe xăng, dầu.

Theo nhận định của giới chuyên gia, “cú hích xe xanh” đã buộc các doanh nghiệp trong ngành ô tô Việt phải tái cấu trúc toàn bộ chuỗi cung ứng, từ sản xuất, linh kiện phụ tùng đến dịch vụ hậu mãi.

Song song với sự phát triển của thị trường, các đô thị lớn như TP. HCM và Hà Nội đã “bật đèn xanh” cho việc triển khai mạnh mẽ hệ thống hạ tầng trạm sạc. Trong khi đó, Bộ KH&CN cũng đã hoàn thiện dự thảo Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về trụ sạc xe điện và sẽ ban hành trong thời gian tới. Đây những là yếu tố rất quan trọng giúp người dùng xe điện của mọi hãng đều có thể tiếp cận năng lượng dễ dàng như đổ xăng.

Tại thị trường Việt, nếu như những năm trước, xe điện và các loại xe xanh khác vẫn còn bị coi là cuộc chơi thử nghiệm đầy hoài nghi, bước sang năm 2026, xe xanh đã và đang cho thấy sẽ là làn sóng mới của thị trường với những thành tích ấn tượng. Không chỉ dẫn đầu về tốc độ tăng trưởng, xe điện đang trở thành “trụ cột” mới gánh vác doanh số cho toàn bộ thị trường ô tô Việt Nam khi bước sang 2026.